Yatırımcıların Kısa Vadeli Beklentileri
Son üç yılda büyük teknoloji firmaları ve Wall Street, yapay zeka (YZ) patlamasını, altyapıyı şimdi kurarak gelecekte büyük bir kurumsal verimlilik artışı elde etme umuduyla finanse etti. Ancak, bu varsayım, son günlerde iki önde gelen ekonomistin yaptığı uyarılarla sorgulanmaya başladı. Bu ekonomistler, YZ harcamalarının ekonomik getirilerin önüne geçtiğini belirtiyor.
Goldman Sachs’tan baş ekonomist Jan Hatzius, YZ altyapısının sağladığı büyüme ivmesinin 2026 sonu veya 2027 başında zirve yapacağını tahmin ediyor. Ancak, bu süreç, tarihsel sermaye harcamalarından genel verimlilik artışlarına geçişte beklenenden daha zor bir şekilde ilerliyor.
Verimlilik Artışındaki Yavaşlama
Apollo baş ekonomisti Torsten Slok, YZ ile ilgili harcamaların büyük teknoloji firmaları arasında artarken, S&P 500’deki diğer 493 şirketin kâr marjlarının ve işçi başına gelirlerinin sabit kaldığını gösterdi. Bu durum, genel sektörün YZ harcamalarını büyüme kaynağı değil, kâr marjlarını zorlayan bir maliyet merkezi olarak gördüğünü ortaya koyuyor.
Slok, YZ patlamasının kaderinin “Magnificent Seven” (Büyüleyici Yedi) değil, S&P 493’te belirleneceğini ifade ediyor. Şu anda, bu 493 şirketin durumu pek değişmiyor.
Şirketlerin Yönetim Kurulundaki Görüşler
Yönetim kurulu odalarındaki yöneticiler ise YZ’nin bir maliyet merkezi olmadığını, aksine zamanla ve rekabetle karşı karşıya bir varoluş mücadelesi olduğunu düşünüyor. Goldman Sachs CEO’su David Solomon, sermaye yatırımlarının hızının devam edeceğini belirtiyor.
JPMorgan CEO’su Jamie Dimon, YZ’nin benimsenmesinin, elektrik veya internet gibi önceki teknolojik dönüşümlerden çok daha hızlı gerçekleşeceğini öngörüyor. YZ, iş yapma biçimini köklü bir şekilde değiştirecek ve zamanla önemli verimlilik artışları sağlayacak.
Kısa Vadeli Beklentiler ve Uzun Süreli Getiriler
Her iki taraf da haklı. CEO’lar hedef konusunda doğru, ancak ekonomistler mesafe konusunda haklı. Kısa vadeli sermaye, hızlı bir zaman çizelgesine göre toplanırken, teknolojik dönüşümün getirisi çok daha uzun bir zaman diliminde gerçekleşecek.
Yatırımcılar, YZ’nin işletmelerde ve hanelerde benimsenmesinin zaman alacağını göz önünde bulundurarak daha uzun bir zaman ufkuna sahip olmalılar. Şirket yöneticileri ise organizasyon içindeki ve yönetim kurulu ile olan beklentileri yönetmek zorunda kalacaklar.
Yapay Zeka Uygulamalarında Dikkat Edilmesi Gerekenler
Yapay zeka uygulamalarının gerçek dünyada işe yaraması, laboratuvarlardaki eğitim süreçlerinden çok daha zorlayıcı. Uygulama aşamasında, müşteri ilişkileri, özel veriler ve marka itibarı gibi unsurlar, hata oranının kabul edilemeyecek seviyelerde olduğu bir teknolojinin etkisi altına giriyor.
Morning Consult’un yaptığı bir anket, Amerikalı yetişkinlerin %82’sinin insan müşteri hizmeti temsilcilerine ulaşmanın zorlaştığını düşündüğünü gösteriyor. Ayrıca, katılımcıların %44’ü, YZ’nin müşteri hizmetlerinde kullanılmasının, bir işletme ile etkileşimde bulunma olasılıklarını azalttığını belirtiyor.
Piyasa Dinamikleri ve Gelecek Beklentileri
Piyasa, verimlilik kazançlarının sağlanmasına yönelik YZ harcamalarının hâlâ başlangıç aşamasında olduğunu gösteriyor. McKinsey’in 2026 Yılı YZ Raporu, yalnızca %6’lık bir kesimin YZ’nin önemli bir alt çizgi etkisi yarattığını belirtiyor.
Yine de, YZ devrimi gerçek, ancak finansal getirisi, piyasaların öngördüğünden çok daha uzun bir zaman diliminde gerçekleşecek gibi görünüyor. Şirketlerin harcamaları, her geçen gün daha fazla öngörülebilir bir yola girmeye zorlanacak.
